ارزیابی میزان تحمل ارقام کنجد به قارچ Macrophomina phaseolina در شرایط مزرعه در استان مازندران : پایان نامه ارشد کشاورزی

دانلود پایان نامه ارزیابی میزان تحمل ارقام کنجد به قارچ Macrophomina phaseolina در شرایط مزرعه در استان مازندران

دانلود پایان نامه ارشد کشاورزی

کشور عزیزمان ایران با توجه به تنوع اقلیم ، آب و هوای مطبوع و اراضی وسیعی که در اختیار دارد در صورت مدیریت در عرصه کشاورزی میتواند یکی از قطب های بلامنازع کشاورزی دنیا باشد و با پرورش دانش آموختگان خبره در گرایش های مختلف رشته کشاورزی میتوان به این مهم نایل آمد. مسترداک در ادامه به معرفی پایان نامه های کارشناسی ارشد رشته کشاورزی میپردازد. پایان نامه حاضر با عنوان”  ارزیابی میزان تحمل ارقام کنجد به قارچ Macrophomina phaseolina در شرایط مزرعه در استان مازندران ” با گرایش بیماری شناسی گیاهی و با فرمت Word (قابل ویرایش) تقدیم شما دانشجویان عزیز میگردد.

 

چکیده ارزیابی میزان تحمل ارقام کنجد به قارچ Macrophomina phaseolina در شرایط مزرعه در استان مازندران:

بیماری پوسیدگی ذغالی کنجد  Macrophomina phaseolinaدر استان مازندران یکی از بیماری های مهم کنجد محسوب می­شود. عامل بیماری قارچی خاکزی و بذرزاد بوده که از طریق جوانه زدن اسکلروت ها در داخل خاک و تماس با ریشه های کنجد و کاشت بذور آلوده به قارچ عامل بیماری باعث بروز بیماری می گردد. محدودیت استفاده ازسموم شیمیایی به علت عدم کار آیی قارچ کش های رایج به صورت محلول پاشی و ضد عفونی بذر، باعث شده است که روش­هایی نظیر استفاده از ارقام متحمل، تنظیم تاریخ ها و ردیف های کاشت به همراه سایر روش های غیر شیمیایی در کنترل بیماری از اهمیت فراوانی برخوردار شود.

برای جلوگیری از مصرف بي رويه سموم شيميايي، کاهش هزینه های تولید و معرفی رقم متحمل به بیماری در استان مازندران، اين تحقیق با استفاد از تعداد ۷ رقم و لاین حاصل از آزمایشات مقایسه مقدماتی که از نظر عملکرد و سایر خصوصیات زراعی نسبت به سایر ارقام برتری نشان داده اند، انتخاب و تحت شرایط مزرعه ای در برابر بیماری پوسیدگی ذغالی مورد ارزیابی قرارگرفتند. این لاین ها در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در ایستگاه تحقیقات زراعی بایعکلا در قطعه زميني آلوده به اسکلروت­های قارچ عامل بیماری و دارای سابقه کشت کنجد به اجرا در آمد.

نتایج حاصل از این آزمایش نشان داد که ارقام و لاین ها مورد بررسی دارای واکنش­های متفاوت نسبت به قارچ عامل بیماری هستند. در این آزمایش درصد بیماری با شمارش بوته های آلوده و سالم در لاین های مورد بررسی تعیین گردید. تجزیه واریانس داده های حاصل از درصد بوته­های آلوده به بیماری پوسیدگی ذغالی نشان داد که بین ارقام و لاین های مورد بررسی از نظر درصد بوته های آلوده اختلاف معنی داری در سطح ۱ درصد وجود داشت. رقم های اولتان، چند شاخه ناز، لاین شماره ۱۴، یکتا، لاین برتر، رقم محلی و تک شاخه به ترتیب دارای درصد بوته های آلوده به میزان ۱۷، ۲۵/۵، ۵/۴، ۷۵/۳، ۵/۲، ۱ و ۱ به بیماری پوسیدگی ذغالی کنجد بودند.

 

گیاه شناسی گیاه کنجد

کنجد گیاهی است یک ساله و متعلق به تیره Pedaliaceae که خیلی با تیره Scrophulariaceae خویشاوندی دارد ، با این تفاوت که دارای تخمدان یک حفره ای با دو جفت (Parietel Placentas) بوده که در داخل و مرکز تخمدان نمو کرده و تولید دو حفره دروغی را می نماید. جفت در رشد و نمو بعدی خود ظاهراً یک تخمدان چهار تا حتی هشت حفره ای تشکیل می دهد. کنجد دارای ساقه های راست و کم و بیش همراه با شاخه های فرعی که پوشیده از کرک های غده ای می باشد. ساقه های کنجد شیاردار بوده و معمولا ارتفاع آنها بین ۵۰ تا ۱۵۰ سانتیمتر و در بعضی انواع خیلی بیشتر از این حد می رسند. برگ های قسمت تحتانی ساقه پهن و اغلب شکاف دار بوده و دارای حاشیه های مضرس می باشند، در حالی که برگ های فوقانی گیاه نیزه ای شکل هستند. برگها در روی دمبرگ بلند و سبز روشن قرار گرفته و معلق می باشند. برگهای قسمت تحتانی ساقه کنجد اغلب ریخته و آثار مشخصی از خود در روی ساقه باقی می گذارند. دمبرگ کنجد فاقد گوشوارک یا استیپول بوده و سطح فوقانی و تحتانی برگ را پرچین هایی (چین و چروک) تشکیل می دهند. گلهای کنجد بطور منفرد در روی دمگل خیلی کوچکی که از محل محور برگ تولید می گردد قرار گرفته و دارای یک یا دو نکتار (شهد گاه ) دائمی و فنجانی شکل در قاعده است.

دو برگــک گل (Bract) کوتاه و کشیده که از قاعده دمــگل درست از زیر شهد گاه بوجود می آیند، گلهای جوان را در بر می گیرند. این برگکهای گل در موقع رسیدن گلها می افتند. گلهای کنجد متقارن (Zygomorph) بوده و دارای دو لوله جام گل (Corolla tube) پنچ قسمتی است که رنگ آن سفید و درون لوله لکه های قرمز رنگی وجود دارند. بخش های کاسه گل (Calyx) کوتاه از قاعــده به هم پیــوسته و باریک ، نوک تیز و کرکـــدار می باشند. لوله جام گل (Corolla tube) بخصوص در سطح فوقانی پوشیده از کرک است. اندام های مذکر چهار عدد هستند که بطور جفت در مقابل لبه فوقانی لوله جام گل قرار گرفته که یک جفت آن کوتاه تر از جفت دیگر می باشد. اندامهای مذکر دارای رنگ سفید مایل به سبز می باشند و بساک ها (Anther) بوسیله میله بلندی به یک شکل منقار مانند کوتاه و متورمی منتهی می گردند. کنجد دارای تخمدان فوقانی بوده و هر تخمدان از هر حجره به هم پیوسته تشکیل شده است که گاهی حاوی چهار حفره نیز می باشد. میوه کنجد کپسولی است که بوسیله دو سوراخ انتهایی باز شده و مقطع آن راست گوشه (Rectangular) می باشد. در روی کپسول کنجد شیارهایی با یک منقار کوتاه سه گوش که در انتهای آن قرار دارد دیده می شود. طول هر کپسول کنجد به دو یا سه سانتیمتر رسیده و محتوی تعداد بی شماری بذر کوچک و تخم مرغی شکل است که از یک طرف باریک و در امتداد یک حاشیه آن خط بلندی قرار گرفته است. پوسته بذر ممکن است صاف یا مشبک (Reticulate) بوده و رنگ آن برحسب انواع مختلف ممکن است سفید، زرد، قرمز، قهوه ای تا سیاه تغییر نماید.

 

ضرورت انجام تحقیق ارزیابی میزان تحمل ارقام کنجد

بیماری پوسیدگی ذغالی گسترش جهانی داشته و تاکنون بر روی بیش از ۵۰۰ گونه گیاهی از کشور های مختلف گزارش گردیده است . میزبان های زراعی آن سویا، کنجد، آفتابگردان، ذرت، پنبه، نخود و سورگوم هستند. در استان مازندران بیماری بر روی سویا، آفتابگردان و کنجد دارای اهمیت می باشد. در صورت وجود ارقام حساس این بیماری باعث خسارت در محصول کنجد میگردد به طوریکه در سال ۱۳۸۴ در استان مازندران به دلیل وجود شرایط آب و هوایی مساعد و ارقام حساس در اثر  این بیماری خسارت زیادی به محصول کنجد در استان وارد گردید. عدم کارایی قارچکشهای رایج به صورت محلول پاشی در کنترل بیماری باعث شده است که روش های غیر شیمیایی از اهمیت فراوانی برخوردار شوند. برای این منظور تهیه ارقام مقاوم جهت کاهش آلودگی و افزایش عملکرد دارای اهمیت زیادی است. کنجد بعلت درصد بالای روغن و دارا بودن آنتی اکسیدان سزامولین ((Sesamolin یکی از مهمترین گیاهان دانه های روغنی در جهان بشمار می آید.

در استان مازندران هر ساله بیش از ۱۰۰۰ هکتار از اراضی مرغوب به کاشت کنجد اختصاص می یابد. در این استان کشاورزان از ارقام مختلف تک شاخه و چند شاخه و سایر ارقام محلی که دارای عکس العمل متفاوت به بیماریهای مهم بوده برای کاشت استفاده می نمایند. حساسیت بعضی از این ارقام به بیماریهای مهم باعث کاهش عملکرد این محصول می­گردد. بیماری پوسیدگی ذغالی در مناطق مهم کشت کنجد با درصد و شدت آلودگی مختلف مشاهده و موجب کاهش کمیت وکیفیت محصول کنجد گردیده است. عملکرد این محصول در ارقام محلی ۸۰۰ کیلو گرم در هکتار و در ارقام اصلاح شده ۱۶۰۰-۱۲۰۰ کیلوگرم در هکتار بدست آمده است (اندر خور و مافی پاشاکلایی،۱۳۸۷). با توجه به درصد زیاد آلودگی به بیماری پوسیدگی ذغالی در مزارع کنجد در سالهای اخیر کنجد کاران مراجعات زیادی جهت پیشگیری از توسعه این بیماری به مرکز تحقیقات کشاورزی داشته اند. اجرای این تحقیق جهت دستیابی به رقم متحمل کنجد در استان مازندران و پیش گیری از بکار گیری سموم شیمیایی توسط کشاورزان از اهمیت فراوانی برخوردار است.

 

اهداف تحقیق

  • دستیابی به ارقام مقاوم کنجد به بیماری پوسیدگی ذغالی.
  • کاهش مصرف سموم شیمیایی جهت کاهش آلودگی محیط زیست و سلامت مصرف کننده در راستای کشاورزی پایدار.
  • تعیین منابع مقاومت و معرفی آنها به دستگاه های ذیربط به منظور تهیه ارقام مقاوم در برنامه های اصلاحی آتی توسط محققین.

 

فهرست مطالب ارزیابی میزان تحمل ارقام کنجد

چکیده ۱

فصل اول : مقدمه

۱-۱- گیاه شناسی کنجد  ۲

۱-۲- ترکیبات شیمیایی کنجد ۴

۱-۳-  خواص مفید کنجد برای سلامتی بدن  ۴

۱-۴- بیماریهای مهم کنجد ۵

۱-۴-۱- بیماری پوسیدگی ذعالی کنجد ۵

۱-۵- آفات  ۶

۱-۶- شرایط محیطی مورد نیاز برای کشت کنجد ۶

۱-۶-۱- کشت و کار کنجد  ۷

۱-۶-۲- داشت کنجد ۷

۱-۶-۳- برداشت کنجد  ۸

۱-۶-۴- تناوب زراعی ۹

۱-۶-۴-۱- نکات مهم زراعی کنجد ۹

۱-۸- ضرورت انجام تحقیق ۱۲

۱-۹- اهداف تحقیق ۱۳

فصل دوم: بررسی منابع

۲-۱-پوسیدگی ذغالی کنجد ۱۴

۲-۲- قارچ عامل بیماری M. phaseolina 17

۲-۲-۱- ریخت شناسی قارچ M. phaseolina 20

۲-۲-۲- زیست شناسی قارچ M. phaseolina 21

۲-۲-۳- چرخه بیماری ۲۴

۲-۲-۴- مکانیزم آلودگی و بیماریزایی ۲۵

۲-۳- دامنه میزبانی قارچ M. phaseolina 26

۲-۳-۱- دامنه میزبانی قارچ در ایران ۲۶

۲-۴- روش های کنترل بیماری ۳۰

۲-۴-۱- کنترل زراعی ۳۰

۲-۴-۱-۱- تغذیه متعادل و مناسب ۳۰

۲-۴-۱-۲- آبیاری مناسب ۳۱

۲-۴-۱-۳- غرفاب کردن خاک قبل از کشت ۳۱

۲-۴-۱-۴- تناوب زراعی با غیر میزبان ۳۱

۲-۴-۱-۵- حذف اندام های آلوده محصول بعداز برداشت ۳۱

۲-۴-۱-۶- استفاده از بذر سالم و عاری از عامل بیماری ۳۱

۲-۴-۲- کنترل شیمیایی ۳۲

۲-۴-۳- کنترل بیولوژیک ۳۲

۲-۵- مدیریت زراعی ۳۵

۲-۵-۱- تأثیر عملیات شخم زنی در تراکم جمعیت قارچ M. phaseolina در خاک……. ۳۵

۲-۵-۲- بکارگیری ارقام مقاوم ۳۶

۲-۶- انواع مقاومت ۳۶

۲-۶-۱- مقاومت حقیقی ۳۶

۲-۶-۲- مقاومت ظاهری ۳۷

۲-۶-۳- مقاومت غیر میزبانی ۳۷

فصل سوم :مواد و روش ها

۳-۱- روش تحقیق ۳۹

۳-۲ – ارقام مورد استفاده در آزمایش ۴۰

۳-۳- جداسازی قارچ عامل بیماری ۴۰

۳-۴- تولید سختینه قارچ M. phaseolina در شرایط آزمایشگاه ۴۰

۳-۵- تعیین میزان جمعیت اسکلروت های قارچ بیمارگر در محل آزمایش ۴۱

۳-۶- تجزیه و تحلیل داده ها ۴۱

فصل چهارم : نتایج

۴-۱- مشخصات قارچ عامل بیماری M. phaseolina 42

۴-۲- علائم بیماری پوسیدگی ذغالی ناشی از قارچ M. phaseolina 44

۴-۳- میزان جمعیت اسکلروت های قارچ بیمارگر در محل آزمایش ۴۴

۴-۴- شرایط خاک محل آزمایش ۴۴

۴-۵- ارزیابی مقاومت ژنوتیپ های کنجد نسبت به قارچ M. phaseolina 45

فصل پنجم:بحث

۵-۱- بحث ۴۷

فهرست منابع ۵۰

چکیده انگلیسی ۵۳

فهرست جداول

جدول ۱-۱- خصوصیات برخی از لاین های کنجد  ۱۲

جدول ۲-۱- رده بندی قدیم و جدید قارچ M. phaseolina 18

جدول۲-۲- میزبان های مهم قارچ M. phaseolina در ایران ۲۷

جدول ۳-۱- ارقام مورد استفاده در آزمایش ۴۰

جدول۴-۱- خصوصيات فيزيكو شيميائي خاك مزرعه آزمایشی درایستگاه تحقیقات زراعی بایع کلا…. ۴۵

جدول۴-۲- تجزیه واریانس درصد بوته های آلوده در ارقام مختلف کنجد نسبت به قارچ M. phaseolina در سطح ۰۱/۰ ۴۵

 

فهرست اشكال

شکل۱-۱- گیاه کنجد ۴

شکل۱-۲- تصویر بوته های آلوده گیاه کنجد به قارچ M. phaseolina 6

شکل۲-۱- ساقه های آلوده گیاه کنجد در مزرعه ۱۷

شکل ۲-۲- میسلیوم های قارچ M. phaseolina 18

شکل ۲-۳- علائم قارچ M. phaseolina روی ساقه گیاه کنجد ۲۱

شکل ۲-۴- جوانه زدن اسکلروت ۲۳

شکل۴-۱- پرگنه هایی به رنگ سفید شیری، ریسه جوان دارای سیتوپلاسم دانه دانه ۴۳

شکل۴-۲- پرگنه ها به رنگ قهوه ای کم رنگ، با افزایش سن رسیه حفره دار  ۴۳

شکل۴-۳- پرگنه ها به رنگ سیاه، با افزایش سن ریسه ها سیاه رنگ و ریسه بند بند ۴۳

نمودار ۴-۱- مقایسه میانگین تیمارهای ارقام مختلف کنجد ۴

 

مسترداک | آموزش زبان انگلیسی | اپلیکیشن | بانک اطلاعات | برنامه نویسی و طراحی وب سایت | قالب و افزونه | پایان نامه دکترا | تاریخ | تربیت بدنی | جغرافیا | حسابداری | حقوق | رشته های پزشکی | پزشکی | روانشناسی | زبان و ادبیات فارسی | علوم تربیتی | فقه و مبانی حقوق اسلامی | کشاورزی | کلام تطبیقی | مدیریت | پایان نامه کارشناسی | پایان نامه کارشناسی ارشد | تربیت بدنی | علوم انسانی | اقتصاد | تاریخ | باستان شناسی | جغرافیا | حقوق | رشته حسابداری | روانشناسی | زبان و ادبیات عربی | زبان و ادبیات فارسی | علوم اجتماعی | علوم تربیتی | علوم سیاسی | فقه و حقوق اسلامی | کتابداری و اطلاع رسانی | مدیریت | علوم پایه | زمین شناسی | زیست شناسی | شیمی | فنی و مهندسی | برق | صنایع غذایی | عمران | کامپیوتر و فناوری اطلاعات | کشاورزی | هنر و معماری | معماری | پروژه آموزشی | تحقیق و جزوات آموزشی | ترجمه مقالات ISI | طرح توجیهی | کتاب | گزارش کارآموزی | نرم افزار |

مراحل خرید فایل دانلودی
اگر محصول را می پسندید لطفا آنرا به اشتراک بگذارید.

دیدگاهی بنویسید

0